xAI đang cho thấy cái giá cực đắt của cuộc đua trí tuệ nhân tạo ở quy mô siêu lớn. Theo hồ sơ IPO của SpaceX, công ty AI của Elon Musk đã lỗ tới 6,4 tỷ USD từ hoạt động kinh doanh trong năm 2025, dù doanh thu đạt khoảng 3,2 tỷ USD. Và đáng chú ý hơn, khoản lỗ này nhiều khả năng chưa phải điểm dừng.
Điều khiến giới đầu tư phải để mắt không chỉ là con số thua lỗ, mà là tốc độ tiêu tiền phía sau nó. Hồ sơ cho thấy SpaceX đang muốn mở rộng Grok lên quy mô “nhiều nghìn tỷ tham số”, một bước nhảy rất lớn về năng lực suy luận, nhưng cũng đồng nghĩa với nhu cầu tính toán và chi phí hạ tầng tăng vọt. Nói cách khác, tham vọng AI của Musk đang được đẩy lên mức mà chỉ vài công ty trên thế giới mới dám theo.
Đây cũng là lần hiếm hoi thị trường có được cái nhìn công khai hơn về sức khỏe tài chính của xAI, sau khi Elon Musk hợp nhất xAI, nền tảng mạng xã hội X và SpaceX trong một cấu trúc lớn hơn trước kế hoạch đưa công ty lên sàn. Nếu năm 2024 xAI lỗ khoảng 1,56 tỷ USD trên doanh thu 2,62 tỷ USD, thì sang 2025 mức lỗ đã phình lên rất nhanh. Khoảng cách giữa số tiền công ty kiếm được và số tiền công ty phải đốt ra đang ngày càng rộng hơn.
Một phần doanh thu tăng đến từ mảng giải pháp AI và hạ tầng, bao gồm tiền thuê bao từ X và Grok, doanh thu cấp phép dữ liệu, cùng một phần doanh thu quảng cáo. Tuy nhiên, đà tăng này vẫn chưa đủ để bù cho cơn khát vốn của mảng AI. Chỉ riêng chi tiêu vốn cho AI trong quý I/2026 đã lên tới 7,7 tỷ USD, cho thấy nếu quy đổi theo tốc độ hiện tại thì mức đốt tiền cả năm có thể còn cao hơn rất nhiều.
Đổi lại, xAI đã tạo ra được một hệ sinh thái người dùng đang tăng trưởng nhưng vẫn chưa thật sự bùng nổ. Tính đến tháng 3/2026, Grok có khoảng 117 triệu người dùng hoạt động hàng tháng, trong khi tổng lượng người dùng hoạt động của Grok và X cộng lại vào khoảng 550 triệu. Điều đó cho thấy Grok đã có dấu ấn, nhưng vẫn còn khá xa mới trở thành trung tâm của toàn bộ hệ sinh thái mà Musk đang xây dựng.
Dù vậy, SpaceX vẫn tỏ rõ ý định đi tiếp rất mạnh tay. Hồ sơ IPO nhấn mạnh kế hoạch mở rộng hạ tầng compute AI, trong đó hai trung tâm dữ liệu Colossus và Colossus II hiện đã cung cấp tổng cộng khoảng 1 gigawatt công suất tính toán cho việc huấn luyện và suy luận của Grok. SpaceX tin rằng việc tự sở hữu hạ tầng và tích hợp dọc toàn bộ stack AI sẽ giúp hãng huấn luyện các mô hình frontier nhanh hơn, rẻ hơn và linh hoạt hơn.
Tham vọng xa hơn còn nằm ở ý tưởng đưa hạ tầng tính toán AI lên quỹ đạo - một hướng đi rất đậm màu Elon Musk. Theo hồ sơ, SpaceX muốn bắt đầu triển khai các vệ tinh phục vụ tính toán AI từ năm 2028. Nếu thành hiện thực, đây sẽ là một canh bạc vừa táo bạo vừa tốn kém, nhưng cũng có thể trở thành khác biệt lớn nhất của đế chế AI mà Musk đang dựng lên.
Nói ngắn gọn, xAI không chỉ đang tiêu tiền để chạy đua với OpenAI hay Anthropic. Họ đang đặt cược vào việc kiểm soát toàn bộ hạ tầng vật lý của AI - từ mô hình, trung tâm dữ liệu cho tới cả quỹ đạo ngoài không gian. Và đó là một ván cược khổng lồ.